Was Skarphéðinn Jóhannsson a radical architect?: If so, in what sense?

• Autores: Halldóra Arnardóttir
• Localización: UOU Scientific Journal, ISSN-e 2697-1518, Nº. 8, 2024 (Ejemplar dedicado a: RADICAL FUTURES / coord. por Miguel Luengo Angulo), págs. 42-51
• Idioma: inglés
• Enlaces
  • Texto completo
• Resumen
  • English

    Architecture affects people's lives. It shapes our movement, frames our visions and relationship between inside – outside. It provides spaces for activities, needs, and leisure. When Skarphéðinn Jóhannsson was born 1914 in Iceland, the country was based on agrarian principles and with no real sense of a city. On a smaller scale, a bedroom was not even considered necessary in a dwelling. During his childhood, toilets were scare or non-existent and livestock was common in the village of Reykjavík. Even at the beginning of 1952, Skarphéðinn asked his father to look for a decent flat for the two of them, which would have a kitchen. Skarphéðinn opened his office in Reykjavík in 1952, aged 38 years; before then he had studied to become an ebonist and architect at Copenhagen, the Kunsthåndværkerskolen (1935-1938) and Kunstakademiets Arkitektskole (1945-1949). He had also worked in Kaare Klint‘s architecture office in Copenhaguen (1950) and spent a year on a Grand Tour in Italy (1951). With such a background, it will be reflected on whether Skarphéðinn‘s proposals can be considered radical in Iceland? Or was he, together with fellow architects, modernising the country and responding with an architecture elevating the society? In this Icelandic context, it will be argued that Skarphéðinn surely created typologies that were radical in ways based on relative values and guidelines of redefining architecture through culture, society and Nature. A kind of cultural anthropology, where physical character, environmental and social relations, and culture are part of the architectural project.

  • íslenska

    Byggingarlist hefur áhrif á líf fólks. Hún mótar hreyfingar okkar, rammar inn sjónarhorn og tengsl inni-úti. Hún veitir rúm fyrir athafnir, þarfir og frístundir. Þegar Skarphéðinn Jóhannsson fæddist 1914 á Íslandi var landið byggt á gildum landbúnaðar og engin raunveruleg borgarmyndun til staðar. Á smærri mælikvarða var svefnherbergi ekki einu sinni talið nauðsynlegt í húsnæði. Á æskuárum hans voru salerni sjaldgæf eða jafnvel ekki til staðar. Búfénaður var algengur í Landi Reykjavíkur. Meira að segja árið 1952, bað hann föður sinn að leita að íbúð fyrir þá tvo, sem hefði eldhús. Skarphéðinn opnaði teiknistofu sína í Reykjavík árið 1952, 38 ára gamall, þá ebonisti og arkitekt frá Kaupmannahöfn, lærður frá Kunsthåndværkerskolen (1935-1938) og Kunstakademiets Arkitektskole (1945-1949). Hann hafði einnig starfað á arkitektaskrifstofu Kaare Klints í Kaupmannahöfn (1950) og ferðast um Ítalíu, Grand Tour, í eitt ár (1951). Slíkur bakgrunnur vekur upp spurningar um hvort tillögur Skarphéðins geti talist róttækar á Íslandi. Eða lá styrkur hans, ásamt öðrum íslenskum arkitektum, í að nútímavæða landið og ýta undir framþróun samfélagsins? Rök verða lögð fyrir því að í þessu íslenska samhengi bjó Skarphéðinn til róttækar húsagerðir byggðar á afstæðum gildum og sem urðu hvati og nokkurs konar leiðarvísir að endurskilgreiningu arkitektúrs út frá menningu, samfélagsmyndun og náttúru. Nokkurs konar félags- og menningarmannfræði þar sem efniskennd, umhverfi og félagslegar tengingar eru samtvinnaðar hönnunarþáttum arkitektúrs.