El toponomástico "Bernadal" es muy poco conocido en Galicia y en toda España, en general, hasta el punto de que, como topónimo, lo menciona Madoz una única vez -hápax-, como una caserío de la provincia de Lugo, ayuntamiento de Friol y feligresía de San Julián de Carballo, Como apellido está atestiguado en Marín y en Sanxenxo, pero en trance de desaparición. En este trabajo planteo la posibilidad de que estemos en presencia de un fitónimo >vernetale, con dos sufijos abundanciales -et y -ale latinos añadidos a la raíz "'wer-, con una ampliación InI > *wer~n: "agua, lluvia, río", que se impuso en la Europa meridional para designar al aliso; en galo *uerna, palabra céltica, que ha dado innumerables topónimos. Mientras que en la Europa meridional triunfó para designar este árbol la raíz *H2 wer- o bien, simplemente "'wer, sánscrito vari="agua", en Gallaecia se impuso la raíz hidronímica paleoeuropea *am- "cauce, canal", para designar al fitónimo "ameneiro", lo que explica que la raíz *wer- sea poco frecuente en Galicia. De ahí mi empeño en aclarar la entraña etimológica de ambas raíces, relacionadas con el aliso.
The toponym "Bernadal" is veiy little known in Galicia and throughout Spain, in general, to the point that, as a toponym, Madoz mentions it only once -hapax-, as a Hamlet in the province of Lugo, municipality of Friol and the parish of San Julian de Carballo.
As a surname it is attested in Marin and in Sanxenxo, but in the process of disappearing.
In this paper I raise the possibility that we are in the presence of a "vernetale phytonym, with two latin abundant suffixes -et- and -ale- added to the root "wer-, with an extension InI > "wer-n: "water, rain, river", which was imposed in Southern Europe to designate the alder; in Gallic *uerna, a celtic word, which has given innumerable toponyms. While in Southern Europe the root *H2 wer- or simply *wer, sanskrit vari= "water" triumphed to designate this tree, in Gallaecia the paelo-european hydronymic root "am- "channel, channel" prevailed, to designate to the phytonym "ameneiro", which explains the root *wer- being rare in Galicia. Hence the effort to clarify the etymological essence of both roots, related to the alder.
O toponomástico "Bernadal" é moi pouco coñecido en Galicia e en toda España, en xeral, ata o punto de que, como topónimo, mendónao Madoz unha única vez -hápax-, como un pazo da provincia de Lugo, concello de Friol e freguesía de San Xiao de Carballo. Como apelido está testemuñado en Marín e en Sanxexo, pero a piques de desaparecer. Neste trabal!o plantexo a posibilidade de que esteamos en presenza dun fitónimo *vemetale, con dous sufixos abundanciais I et/ e I ale/ latinos, engadidos á raíz "'wer-, cunha ampliación / n / > etwer-n: "auga, choiva, río", que se impuxo na Europa meridional para designar ao amieiro; en galo "'tierna, palabra céltica, que deu innumerables topónimos. Mentres que na Europa meridional triunfou para designar esta árbore a raíz *H2 wer- ou ben, simplemente, "'wer, sánscrito vari="auga", en Gallaecia impúxose a raíz hidronímica paleoeuropea *am- "leito, canle", para denominar ao fitónimo "ameneiro", o que esclarece que a raíz "'wer- sexa pouco frecuente en Galicia. De aí o meu empeño en aclarar entraña etimolóxía das dúas raíces relacionadas co amieiro.
© 2001-2026 Fundación Dialnet · Todos los derechos reservados